Birçok ödüle layık görülen Haiti kökenli Kanadalı yazar Thelyson Orelien, çok satan romanı “C'était Ça ou Mourir”un (Ya Bunu Yapacaktım ya da Ölecektim) yapay zeka kullanılarak yazıldığı yönündeki suçlamaların ardından Goncourt Edebiyat Ödülü listesinden çıkarıldı. Karar, edebiyat dünyasında yapay zekanın kullanımına ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.

Son dönemde siber saldırılar, dolandırıcılık yöntemleri ve insan hayatındaki etkileriyle sık sık gündeme gelen yapay zeka teknolojisi bu kez edebiyat çevrelerinde tartışma yarattı. Goncourt Edebiyat Ödülü'nün organizatörleri, Thelyson Orelien'in romanı hakkında ortaya atılan yapay zeka kullanımı iddialarının ardından eseri ödül listesinden çıkardı.

“NEREDEYSE TAMAMEN YAPAY ZEKA TARAFINDAN YAZILDI” İDDİASI

Tartışmanın fitilini “Balance ton Claude” isimli anonim bir sosyal medya hesabı ateşledi. Hesap, romandan bazı bölümlerin yapay zeka içeriklerini tespit etmek amacıyla kullanılan Pangram adlı araç üzerinden incelendiğini öne sürdü. Yapılan incelemenin ardından eserin “neredeyse tamamen yapay zeka tarafından yazıldığı” iddia edildi.

Söz konusu hesabın arkasındaki isim daha sonra ortaya çıktı. Deneme yazarı Samuel Fitoussi, hesabın kendisine ait olduğunu ve kimlikleri açıklanmayan başka kişilerle birlikte yönetildiğini açıkladı.

YAZAR SUÇLAMALARI REDDETTİ

Thelyson Orelien, romanını yapay zekaya yazdırdığı yönündeki iddiaları reddetti. Ancak tartışmalar bununla sınırlı kalmadı.

Yazar hakkında bu kez geçmiş çalışmalarına ilişkin intihal iddiaları gündeme geldi. La Presse gazetesinin haberinde, Orelien'in 2012 yılında yayımladığı bir öyküde Fransız yazar Louis Pauwels'in bir kitabından bazı bölümlerin izinsiz kullanıldığı ileri sürüldü.

Aynı haberde, yazarın 2013 yılında kaleme aldığı bir köşe yazısında da The Philippine Star gazetesinde yayımlanan bazı metinlerden alıntılar yaptığı iddia edildi. Orelien, yapay zeka kullanımına ilişkin suçlamaları reddederken, intihal iddiaları konusunda henüz kamuoyuna açıklama yapmadı.

GONCOURT AKADEMİSİNDEN DİKKAT ÇEKEN KARAR

Paris merkezli Academie Goncourt, hem yapay zeka kullanımı hem de intihal iddialarının değerlendirmeye alındığını açıkladı. Akademi, Thelyson Orelien'in romanını ödül listesinden çıkarmalarının gerekçesini Goncourt Ödülü'nün ve akademinin edebi bütünlüğünü koruma amacıyla açıkladı.

Kurumun açıklamasında, akademinin temel amacının kadınlar ve erkekler tarafından yazılmış edebi eserleri teşvik etmek ve ödüllendirmek olduğu vurgulandı. Kararla birlikte akademinin, yapay zeka yardımıyla oluşturulan metinler konusunda oldukça sert bir tutum benimsediği de ortaya çıktı.

YAPAY ZEKA TESPİT ARAÇLARI DA TARTIŞMA KONUSU

Öte yandan, yapay zeka tarafından üretilen içerikleri tespit etmek için kullanılan programların ne kadar güvenilir olduğu da tartışılıyor. Bazı uzmanlar, yapay zeka tespit araçlarının kesin sonuçlar vermediğini ve insan tarafından yazılan metinlerin de zaman zaman yanlışlıkla yapay zeka ürünü olarak işaretlenebildiğini belirtiyor.

Buna rağmen Goncourt Akademisi, yapay zeka yardımıyla oluşturulduğu öne sürülen edebi metinler konusunda tavizsiz bir yaklaşım sergilemek istediğini ortaya koydu.

ROMAN HAİTİLİ BİR GÖÇMENİN HİKAYESİNİ ANLATIYOR

Haiti doğumlu Kanadalı yazar Thelyson Orelien'in tartışmaların merkezindeki romanı, kaçak yollarla Kanada'ya ulaşan Haitili bir göçmenin yaşam mücadelesini konu alıyor.

Birden fazla dile çevrilmesi planlanan eser, yapay zeka ve intihal suçlamaları öncesinde edebiyat çevrelerinde dikkat çekmiş ve çok satan kitaplar arasına girmişti. Ancak ortaya atılan iddialar ve Goncourt Akademisi'nin aldığı karar, romanın edebi başarısından çok yapay zeka tartışmalarıyla anılmasına yol açtı.