‘Ortak Yazılı Sınav Sistemi’ uygulanacak! Sorular artık havuzdan

OZAN ÖMER KADÜKER - Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), okullardaki ölçme ve değerlendirme alanına yönelik değişikliklerine devam ediyor. Daha önce ilkokullarda birden fazla şubede okutulan derslerin sınavlarının okul genelinde ortak

uygulanmasına başlanmıştı. Şimdi de ‘Ortak Yazılı Sınav Sistemi’ (OYSS) hayata geçirildi.

Açık uçlu sorular

Yeni sistemin detayları şöyle:

- 2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönem birinci yazılı sınavlarında uygulanmaya başlanacak.

- Sorular açık uçlu olacak.

- Yapay zekâ destekli soru yazımı ve açık uçlu soruları puanlama çalışmaları da sistemle bütünleştirilecek.

- Yeni sistemin okul türleri ve eğitim kademeleri arasında ölçme ve değerlendirme standartlarının eşitlenmesine, yıl sonu başarı puanlarının daha objektif şekilde belirlenmesine katkı sağlaması hedefliyor.

- Sistem; ortaokullarda 5, 6 ve 7. sınıflarda Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler, din kültürü ve ahlak bilgisi, İngilizce derslerinde; liselerde 9, 10 ve 11. sınıflarda Türk dili ve edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, felsefe, din kültürü ve ahlak bilgisi ve İngilizce dersleri olmak üzere toplam 16 branşta uygulanacak.

Zorluk seviyelerine göre

- Sene başında zümre öğretmenleri tarafından belirlenen konu soru dağılım tablolarındaki senaryolara göre sınavlar oluşturulacak. İki sınav sorusu, zümre öğretmenlerinin ortak kararıyla oluşturulacak. Diğer sorular ise Bakanlık tarafından oluşturulan soru havuzundan öğretmenlerin belirleyeceği zorluk seviyelerine göre otomatik olarak gelecek.

- Soru havuzunu geliştirme çalışmaları kapsamında birinci dönem birinci ortak yazılı sınavları öncesinde sisteme yaklaşık 8 bin sorunun aktarılması; her sınav döneminde de yaklaşık 8 bin yeni sorunun geliştirilmesi hedefleniyor.

Eğitim sendikaları, farklı kentlerde ve okullardaki eğitim imkânlarının aynı olmadığını, öğretmenlerin ölçme-değerlendirme sürecindeki yetkisinin kısıtlandığını ve iş yükünün arttığını savunarak sistemi eleştirdi. Bazı öğretmenler de evrak işleriyle meşgul olmaktan ders işleyemediklerini ve kalabalık sınıflarda her öğrencinin her soruya verdiği puanı sisteme işlemenin zaman alacağını belirtti.

TUS’ta tablo değişmedi

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığınca, 2026 Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı’nın (2026-TUS 2. Dönem) yerleştirme sonuçlarında bölümlerin ortalama puanları belirlendi. Listenin zirvesinde 77.65 ortalama puanla dermatoloji yer alırken, en düşük ortalama ise 45.11 puanla acil tıp branşında gerçekleşti. Çocuk sağlığı, genel cerrahi, acil tıp ve çocuk yan dallarında puanların düşmesi endişelere neden oldu. Spor hekimliği sekiz sıra yükselerek en büyük sıçramayı yaptı.

‘Sadece başarı puanı karşılaştırılmamalı’

İÜ-Cerrahpaşa Hasan Âli Yücel Eğitim Fakültesi’nden Doç. Dr. Gülşah Batdal Karaduman:

Eğitimde adalet, her öğrencinin potansiyelini geliştirebileceği nitelikli öğrenme fırsatlarına erişmesini sağlamaktır. Ortak sınav sonuçları, okulları ve öğrencileri yalnızca başarı puanlarına göre karşılaştırmak için değil, hangi bölgelerde, okullarda ve öğrenci gruplarında daha fazla eğitim desteğine ihtiyaç duyulduğunu belirlemek için de kullanılmalıdır. Aynı ölçme standardı adil değerlendirmeye katkı sağlayabilir; ancak gerçek fırsat eşitliği, öğrenme koşullarındaki eşitsizliklerin azaltılmasıyla mümkün.

‘Mesleki yaratıcılık sınırlanabilir’

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nden Doç. Dr. Yusuf Kızıltaş:

■ Öğrencilerin sınav kaygısını artırabilir. ■ Öğrencilerin bireysel farklılıklarının ve öğrenme ihtiyaçlarının yeterince dikkate alınmaması riskini taşımaktadır. ■ Bölgesel eşitsizlikleri derinleştirebilir. ■ Soru bazlı veri girişi ve değerlendirme süreçleri öğretmenlerin iş yükünü artırabilir. ■ Öğretmenlerin soru geliştirme konusundaki mesleki yaratıcılığını ve esnekliğini sınırlandırabilir. ■ Sınav sonuçlarının karşılaştırma amacıyla kullanılması, öğrencilerin başarı düzeylerine göre etiketlenmesine yol açabilir.  ■ Velilerin çocukları üzerindeki akademik başarı baskısını artırabilir.