Küresel ekonominin dijital altyapıya bağımlılığı, kasım ayının ikinci haftasında yaşanan iki büyük arızayla ağır bir sınav verdi. Microsoft'un 12 Kasım'da başlayan ve dünya genelinde iş süreçlerini aksatan hizmet kesintisini, bir gün sonra ABD hava trafik kontrol sisteminde yaşanan kriz izledi. İlk hesaplamalara göre Microsoft kesintisinin potansiyel ekonomik maliyeti 16 milyar dolara ulaşırken, ABD'deki uçuş krizinin havayolu şirketlerine maliyetine ilişkin daha geniş tahminler 1 milyar doların üzerine çıktı. 1,19 milyar dolarlık tahmin esas alındığında iki olayın toplam faturası 17,19 milyar dolar oluyor.

Microsoft'un küresel hizmet kesintisi, 70'ten fazla ülkede aksamalara yol açtı. (Fotoğraflar: Takvim Foto Arşivi)
Sabah'tan Barış Ergin'in haberine göre, Microsoft 365, Outlook, Teams, Exchange Online ve Copilot gibi hizmetleri etkileyen küresel kesinti, 12 Kasım'da başladı. Yetmişten fazla ülkede kullanıcılar e-postalarına erişmekte ve kurumsal iletişim hizmetlerinden yararlanmakta sorun yaşadı.
Siber risk modelleme şirketi Kovrr'ın değerlendirmesine göre kesintinin küresel ekonomik maliyeti, kaybedilen çalışma saatleri ve verimlilik üzerinden yaklaşık 16 milyar dolar.

ABD'deki hava trafik krizi nedeniyle 18 bin 500'den fazla uçuş iptal edildi.
18 BİN 500 UÇUŞ İPTAL EDİLDİ
Microsoft krizinin hemen ardından ABD Federal Havacılık İdaresinin iletişim altyapısında yaşanan teknik arıza, ülke genelinde uçuşların geçici olarak durdurulmasına yol açtı. 13 Kasım'da başlayan kriz nedeniyle pazartesi sabahına kadar 18 bin 500'den fazla uçuş iptal edildi. Binlerce yolcu havalimanlarında mahsur kalırken uçakların ve uçuş ekiplerinin planlanan noktalara ulaşamaması, havayolu şirketlerinin operasyonlarını günlerce etkiledi. Finansal araştırma kuruluşu Bernstein, American Airlines, Delta Air Lines, United Airlines ve Southwest Airlines'ın toplam vergi öncesi kâr kaybını 345 milyon dolar olarak hesapladı. Tahmin aralığı 270 milyon ile 430 milyon dolar arasında belirlendi.
Dijital altyapı krizlerinin ekonomik maliyeti kadar sigorta şirketlerinin üstleneceği hasar da tartışılıyor. Microsoft kesintisine ilişkin sigortalı zarar tahminleri arasında önemli farklılıklar bulunuyor.

İki büyük dijital krizin toplam tahmini faturası 17,19 milyar doları buldu.
CyberCube, 16 Kasım'da yayımladığı analizde küresel sigortalı hasarın büyük olasılıkla 100 milyon doların altında kalacağını açıkladı. Kuruluş, ihtiyatlı üst sınırı 350 milyon dolar olarak belirledi. Kovrr ise ilk değerlendirmesinde yaklaşık 700 milyon dolarlık sigortalı hasar öngördü. Şirketin senaryolarında kayıp 300 milyon dolardan 1,4 milyar dolara kadar çıkabiliyor. Ekonomik zarar ile sigortalı hasar arasındaki farkın temel nedeni, her teknoloji kesintisinin sigorta poliçeleri kapsamında bulunmaması. Özellikle kötü niyetli olmayan sistem arızalarında, üçüncü taraf hizmet sağlayıcılarının neden olduğu iş durması zararlarının karşılanması poliçe koşullarına bağlı.
Bazı poliçelerde 8-12 saatlik bekleme süreleri uygulanırken, yalnızca çalışanların işlerini yapamaması, doğrudan gelir kaybı oluşmadığı sürece tazminat hakkı doğurmayabiliyor.

Siber krizler, küresel ekonomide milyarlarca dolarlık kayıp riski oluşturuyor.
YENİ TEHDİT: SİSTEMİK DİJİTAL RİSK
İki büyük arıza, dünya ekonomisinin az sayıdaki teknoloji ve iletişim altyapısı sağlayıcısına bağımlılığını yeniden gündeme taşıdı. Sigorta ve reasürans şirketleri açısından asıl risk, aynı altyapıya bağlı çok sayıda sigortalının eş zamanlı zarar görmesi.Bu durum, geleneksel iş durması teminatlarının yanında bulut hizmeti kesintilerini kapsayan parametrik sigortaların önemini artırıyor.
Kaynak: Takvim
















